Жоғары білім берудің цифрлық трансформациясы жағдайындағы болашақ педагог-психологтардың диагностикалық құзыреттілігі
DOI 10.58319/26170493_2026_3_21
PDF 6 0 Жүктеп алынды 0

Аңдатпа

Мақалада жоғары білім берудің цифрлық трансформациясы жағдайында болашақ педагог-психологтардың диагностикалық құзыреттілігінің ерекшеліктері қарастырылады. Отандық және шетелдік заманауи зерттеулерді талдау цифрлық білім беру ортасының дамуы педагог-психологтың кәсіби қызметінің мазмұнын, әсіресе психологиялық-педагогикалық диагностика саласын айтарлықтай өзгерткенін көрсетеді. Мотивациялық-құндылық, когнитивтік, операциялық-әрекеттік және рефлексивті-бағалау компоненттерінен тұратын диагностикалық құзыреттіліктің дәстүрлі моделі цифрлық диагностикалық технологиялардың, жасанды интеллекттің, цифрлық аналитиканың және диагностикалық ақпаратты автоматтандырылған өңдеу құралдарының кеңінен енгізілуіне байланысты тұжырымдамалық тұрғыдан кеңейтуді қажет етеді. Зерттеудің мақсаты болашақ педагог-психологтардың диагностикалық құзыреттілігінің авторлық бесінші-поненттік моделін теориялық негіздеу болып табылады. Зерттеудің әдіснамалық негізін құзыреттілік, жүйелік, іс-әрекеттік және цифрлық тәсілдер құрайды. Зерттеу барысында теориялық талдау, отандық және шетелдік зерттеулерді салыстырмалы-салғастырмалы талдау, модельдеу және ғылыми жинақтау әдістері қолданылды. Зерттеудің ғылыми жаңалығы – білім беруді цифрландырудың қазіргі жағдайларына сәйкес диагностикалық құзыреттілік моделін цифрлық диагностикалық компонентті енгізу арқылы одан әрі дамытуда. Цифрлық компонент жеке кәсіби құзыреттілік ретінде емес, психологиялық-педагогикалық диагностикада цифрлық технологияларды тиімді қолдануды қамтамасыз ететін диагностикалық құзыреттілік құрылымының құрамдас бөлігі ретінде қарастырылады. Зерттеудің практикалық маңыздылығы ұсынылған модельді педагог-психологтарды даярлау бойынша білім беру бағдарламаларын әзірлеуде, психологиялық-педагогикалық пәндердің мазмұнын жаңартуда және цифрлық білім беру ортасында диагностикалық құзыреттілікті қалыптастыру жүйесін жобалауда қолдану мүмкіндігімен анықталады.

Түйін сөздер

диагностикалық құзыреттілік, педагог-психолог, білім беруді цифрландыру, цифрлық құзыреттілік, цифрлық диагностикалық компонент, психологиялық-педагогикалық диагностика, цифрлық білім беру ортасы.

Шығарылым:

Авторлар туралы