ESG-ҚАҒИДАТТАРЫ НЕГІЗІНДЕ ПОШТА КОМПАНИЯЛАРЫНЫҢ ЦИФРЛЫҚ ЭКОЖҮЙЕСІН ҚАЛЫПТАСТЫРУ: ҚАЗАҚСТАНДЫҚ ТӘСІЛ Турекулова Д., Ниязов М., Имашев А., Естурлиева А.
DOI 10.58319/26170493_2025_3_105
PDF 8 0 Жүктеп алынды 0

Аңдатпа

Цифрлық трансформация және орнықты дамудың өсіп келе жатқан талаптары жағдайында пошта компаниялары өз қызметін кешенді жаңғырту қажеттілігіне тап болады. Мұндай жаңғыртудың негізгі бағыттарының бірі ESG (экологиялық, әлеуметтік және корпоративтік басқару) қағидаттарына негізделген цифрлық экожүйені қалыптастыру болып табылады. Мақалада Қазақстан Республикасының Ұлттық пошта операторы - «Қазпошта» АҚ мысалында осындай экожүйені құру мүмкіндігі қарастырылады. Елдің кең аумағын, халық тығыздығының және пошта бөлімшелерінің әлеуметтік маңыздылығын ескере отырып, ESG-қағидаттарын іске асыру өңірлік дамудың нақты жағдайларына бейімделуді талап етеді. Зерттеудің мақсаты тұрақты дамуды, әлеуметтік инклюзияны және экологиялық тиімділікті ескеретін цифрлық экожүйе моделін әзірлеу болып табылады. Әсерді бағалауды, басымдықтарды анықтауды, энергияны үнемдейтін және инклюзивті шешімдерді енгізуді, логистиканы цифрландыруды және серіктестіктерді дамытуды қамтитын ESG-стратегиясын енгізудің қадамдық алгоритмі ұсынылған. ESG-бастамаларды іске асыруда, әсіресе цифрландыруды қаржыландыру және институционалдық қолдау бөлігінде мемлекеттің негізгі әріптес ретіндегі рөлі негізделген. Жұмыста ұсынылған тәсілдер Дүниежүзілік пошта одағының ұсынымдарын, БҰҰ-ның Тұрақты даму мақсаттарын және OECD әдістемелік құжаттарын қоса алғанда, халықаралық стандарттарға сәйкес келеді. Бұл модельді Орталық Азияның басқа елдеріне масштабтау мүмкіндігіне ерекше назар аударылды, бұл мемлекетаралық цифрлық пошта экожүйесін қалыптастыруға жол ашады. Алынған нәтижелер теориялық және қолданбалы маңыздылыққа ие және пошта саласын трансформациялауды Стратегиялық жоспарлау кезінде пайдаланылуы мүмкін.

Түйін сөздер

ESG, цифрлық экожүйе, пошта компаниялары, тұрақты даму, цифрландыру, Қазпошта

Шығарылым: 3-2025

Авторлар туралы

Турекулова Даметкен*

«Менеджмент» кафедрасы, экономика ғылымдарының докторы, профессор, Esil University, Астана қ., Қазақстан Республикасы

E-mail: dametken.t@gmail.com

Ниязов Муса

«Менеджмент» кафедрасының постдокторанты, Esil University, Астана қ., Қазақстан Республикасы

E-mail: Nmussa1997@gmail.com

Имашев Айбек

«Менеджмент» кафедрасының қауымдастырылған профессоры, PhD докторы, Esil University, Астана қ., Қазақстан Республикасы

E-mail: samruk_ast@mail.ru

Естурлиева Айгүль

«Экономика» кафедрасының қауымдастырылған профессоры, экономика ғылымдарының кандидаты, Ш. Есенов атындағы Каспий мемлекеттік технологиялар және инжиниринг университеті. Ақтау қ., Қазақстан Республикасы

E-mail: aigul.yesturliyeva@yu.edu.kz